Ortofon SPU 1 S Moving Coil (MC) element | Getipte sferische diamant | SME-bajonetaansluiting

De Ortofon SPU 1 S, door Ortofon aangeduid als SPU #1 S, is een low-output Moving Coil stereo-element met een sferische diamantnaald en geïntegreerde headshell. Het model biedt een toegankelijke kennismaking met de volle, krachtige SPU-weergave en is bedoeld voor een geschikte toonarm met SME-bajonetaansluiting.

Waarom de Ortofon SPU 1 S?

De SPU 1 S vormt de instap binnen Ortofons SPU-stereoaanbod. Hij combineert het klassieke concept van een complete toonkop met een eenvoudige sferische naaldslijping en spoelen van hoogzuiver koper. Daarmee is dit element interessant voor luisteraars die de kenmerkende SPU-presentatie zoeken en zelf een passende MC-phonovoorversterker of step-uptransformator willen kiezen.

Sferische diamantnaald

De SPU 1 S gebruikt een getipte sferische diamant met een radius van 18 µm. Deze afgeronde naaldslijping sluit aan bij de traditionele SPU-benadering. Het element is bedoeld voor stereo-vinyl, van vroege stereopersingen tot moderne opnamen. De aanbevolen naalddruk bedraagt 4 gram.

Klankkarakter: vol, krachtig en samenhangend

De SPU-klank staat bekend om een rijk laag en een open hoog. De SPU 1 S sluit daarbij aan met een volle, krachtige presentatie waarin instrumenten gewicht krijgen en de muziek als geheel overtuigt. Het karakter is aantrekkelijk voor wie waarde hecht aan klankkleur, ritme en de samenhang van een uitvoering.

Deze klassieke benadering past zowel bij kleinschalige akoestische muziek als bij grotere bezettingen. Een passende toonarm en goede MC-versterking zijn daarbij belangrijk: zij bepalen mede hoeveel rust, detail en dynamiek het element in de installatie kan laten horen.

Geïntegreerde headshell en composietbehuizing

De behuizing bestaat uit een composiet van gemalen hout en hars. Element en headshell vormen één geheel dat rechtstreeks op de bajonetaansluiting van de toonarm wordt bevestigd. De SPU 1 S vervangt daarmee de bestaande headshell; hij wordt niet als los ½-inch-element met twee schroefjes gemonteerd.

Voor welke platenspeler en toonarm?

De geschiktheid wordt vooral bepaald door de toonarm. Een snaar-, direct-drive- of tussenwielaangedreven platenspeler kan een goede basis vormen, mits de arm geschikt is voor een SPU-toonkop met SME-aansluiting.

Controleer het bereik van het contragewicht, de effectieve armmassa en de geometrie. De complete toonkop weegt volgens Ortofon 28 gram en heeft een compliantie van 10 µm/mN. De arm moet dit gewicht kunnen uitbalanceren en de aanbevolen naalddruk kunnen instellen. Ook de overhang en armhoogte moeten passen: het element kan niet in de sleufgaten van een losse headshell worden verschoven. Een passende bajonet alleen is daarom onvoldoende; op een vaste headshell kan deze uitvoering niet rechtstreeks worden gemonteerd.

Aansluiten op een MC-phonovoorversterker

De SPU 1 S levert een uitgangsspanning van 0,18 mV en heeft een interne gelijkstroomweerstand van 2 Ω. Een ruisarme MC-phonovoorversterker met voldoende versterking voor dit lage signaalniveau vormt daarom een belangrijke basis. Een passende instelling van versterking en belasting helpt het volle klankkarakter, de dynamiek en de fijne muzikale nuances tot hun recht te laten komen.

Verschil met de Ortofon SPU 1 E

De SPU 1 S en SPU 1 E delen dezelfde basisconstructie, uitgangsspanning en aanbevolen naalddruk. Het belangrijkste verschil is de naaldslijping: de 1 S heeft een sferische diamant van 18 µm, de 1 E een elliptische diamant van 8/18 µm.

De kleinere aftastradius van de elliptische naald helpt fijne groefmodulaties nauwkeuriger te volgen, vooral bij hoge frequenties en richting de binnenste groeven. Ortofon positioneert de 1 E daarom als de uitvoering met meer detaillering en een ruimere ruimtelijke presentatie. De 1 S is de voordeligere keuze voor de klassieke, volle SPU-benadering; de 1 E is de eerstvolgende stap wanneer een fijnere aftasting meer prioriteit krijgt.

Positionering tegenover de SPU GTX S en GTX E

De GTX-modellen onderscheiden zich door een ingebouwde step-uptransformator, waarmee zij 4 mV leveren en rechtstreeks op een MM-phono-ingang worden aangesloten. De SPU 1 S vraagt om externe MC-versterking, maar laat de keuze daarvan volledig vrij.

De GTX S gebruikt eveneens een getipte sferische diamant; de GTX E heeft een getipte elliptische diamant. De meerprijs van een GTX-model omvat dus ook de geïntegreerde transformator. De GTX-serie is vooral interessant wanneer u een SPU voor een bestaande MM-phonotrap zoekt. Het hogere totaalgewicht van 38 gram stelt bovendien andere eisen aan het contragewicht.

Positionering tegenover de Classic- en hogere SPU-modellen

De SPU 1 S is een afzonderlijk instapmodel en moet worden onderscheiden van de SPU Classic G MkII. Die Classic-uitvoering gebruikt een naakte sferische diamant, terwijl de 1 S een getipte diamant heeft. De Classic GE MkII biedt een naakte elliptische diamant. Bij een naakte diamant bestaat de naald uit diamant zonder een afzonderlijke metalen drager voor de diamanttip.

Verderop in de reeks bieden modellen zoals de Meister Silver G MkII en Synergy G andere combinaties van spoelen en generatorontwerp. De Royal G MkII voegt een Replicant 100-naald toe. De SPU 1 S richt zich op een betaalbare entree in de SPU-reeks; de hogere modellen bieden verdere verfijning van het aftastsysteem en de signaalopwekking.

Technische specificaties

• Type: low-output Moving Coil (MC) stereo-element
• Modelaanduiding fabrikant: SPU #1 S
• Uitvoering: complete toonkop met geïntegreerde headshell
• Aansluiting: SME/bajonet, voor een geschikte SPU-toonarm
• Uitgangsspanning bij 1 kHz, 5 cm/sec: 0,18 mV
• Kanaalbalans bij 1 kHz: < 1,5 dB
• Kanaalscheiding bij 1 kHz: > 20 dB
• Frequentierespons: 20 Hz – 20 kHz, ±3 dB
• Aftastbaarheid bij 315 Hz en aanbevolen naalddruk: 60 µm
• Dynamische laterale compliantie: 10 µm/mN
• Naaldtype: getipte sferische diamant
• Naaldradius: R 18 µm
• Naalddrukbereik: 3–5 gram
• Aanbevolen naalddruk: 4 gram
• Aftasthoek: 20°
• Interne gelijkstroomweerstand: 2 Ω
• Aanbevolen belastingsweerstand volgens Ortofon-handleiding: > 10 Ω
• Spoeldraad: hoogzuiver zuurstofvrij koper (OFC)
• Behuizing: composiet van gemalen hout en hars
• Totaalgewicht volgens Ortofon: 28 gram
• Kleur: matzwart
• Benodigde versterking: geschikte MC-phonotrap
• Leveringseenheid: per stuk, inclusief geïntegreerde headshell