Ortofon SPU 1 E Moving Coil (MC) element | Getipte elliptische diamant | SME-bajonetaansluiting

De Ortofon SPU 1 E, door Ortofon aangeduid als SPU #1 E, is een low-output Moving Coil stereo-element met een getipte elliptische diamant en geïntegreerde headshell. Het combineert de volle, krachtige SPU-presentatie met een fijnere groefaftasting dan de sferische SPU 1 S en vormt daarmee een toegankelijke stap naar meer detaillering binnen de SPU-reeks.

Waarom de Ortofon SPU 1 E?

De SPU 1 E is bedoeld voor luisteraars die de klassieke SPU-klank zoeken, met extra aandacht voor kleine muzikale nuances en ruimtelijke informatie. De elliptische naald en spoelen van hoogzuiver koper zijn ondergebracht in een complete toonkop met SME-bajonetaansluiting. Het element is geschikt voor zowel vroege stereopersingen als moderne stereo-opnamen.

Getipte elliptische diamant

De elliptische diamant heeft een radius van 8/18 µm. Door de kleinere radius in de aftastrichting kan deze slijpvorm fijne groefmodulaties nauwkeuriger volgen dan een sferische naald van 18 µm. Dat is vooral van belang bij hoge frequenties en richting de binnenste groeven, waar de muziekinformatie dichter opeen ligt.

Klankkarakter: volle klankkleuren met meer nuance

De SPU 1 E behoudt de volle, krachtige weergave die de SPU-familie kenmerkt. Een rijk laag en een open hoog vormen de basis; stemmen en instrumenten worden met overtuiging en klankrijkdom weergegeven. De nadruk ligt op muzikale samenhang, zodat een uitvoering als geheel blijft boeien.

De elliptische aftasting voegt daar meer aandacht voor fijne details en ruimtelijke informatie aan toe. Denk aan kleine verschillen in aanslag, de klank van snaarinstrumenten en de akoestiek rondom een stem. Daarmee spreekt de 1 E vooral luisteraars aan die het volle SPU-karakter willen behouden en tegelijk meer nuance uit hun platen willen halen.

Composietbehuizing en geïntegreerde headshell

De behuizing bestaat uit een composiet van gemalen hout en hars. Element en headshell vormen één geheel, dat rechtstreeks op een geschikte toonarm wordt bevestigd. De SPU 1 E vervangt daarmee de bestaande headshell.

Verschil met de Ortofon SPU 1 S

De SPU 1 S is het voordeligste model van het duo en gebruikt een getipte sferische diamant met een radius van 18 µm. De SPU 1 E deelt de basisconstructie, maar heeft een getipte elliptische diamant van 8/18 µm. De meerprijs zit daarmee vooral in de naaldslijping.

Volgens Ortofon biedt de 1 E een gedetailleerdere weergave en een ruimere ruimtelijke presentatie. De 1 S is de keuze voor een eenvoudige, klassieke SPU-uitvoering; de 1 E is de logische stap wanneer fijnere aftasting en nuance zwaarder wegen. Beide leveren 0,18 mV, hebben een compliantie van 10 µm/mN en gebruiken een aanbevolen naalddruk van 4 gram. De keuze tussen beide verandert dus weinig aan de eisen voor toonarm en phonovoorversterker.

Positionering tegenover de SPU Classic-modellen

De SPU 1 E behoort tot de toegankelijke SPU #1-serie en is een ander model dan de SPU Classic GE MkII. De Classic GE MkII heeft een naakte elliptische diamant, terwijl de 1 E een getipte elliptische diamant gebruikt. Bij een getipte naald is de diamanttip op een afzonderlijke drager bevestigd; bij een naakte diamant bestaat het naaldlichaam zelf uit diamant.

De Classic GE MkII vormt daardoor een vervolgstap voor wie binnen het elliptische SPU-concept verder wil investeren in de naaldconstructie. De Classic G MkII gebruikt juist een naakte sferische diamant en biedt daarmee een andere combinatie van naaldopbouw en slijpvorm. De 1 E onderscheidt zich door elliptische aftasting op een lager prijsniveau.

Verschil met de SPU GTX E

De GTX E gebruikt eveneens een getipte elliptische diamant, maar voegt een ingebouwde step-uptransformator toe. Daardoor levert hij 4 mV en kan hij op een MM-phono-ingang worden aangesloten. De SPU 1 E levert 0,18 mV en wordt gecombineerd met een geschikte MC-phonovoorversterker.

De GTX E is dus vooral interessant wanneer de aansluiting op een MM-phonotrap gewenst is. De 1 E biedt een voordeligere route voor een installatie met passende MC-versterking. Ook het gewicht verschilt: Ortofon vermeldt 28 gram voor de 1 E en 38 gram voor de GTX E.

De stap naar hogere SPU-modellen

De Meister Silver G MkII en Synergy G zijn hoger gepositioneerd en combineren een naakte elliptische diamant met verdere aanpassingen aan spoelen of generator. De Royal G MkII gebruikt de geavanceerdere Replicant 100-slijpvorm. Binnen deze reeks biedt de SPU 1 E een aantrekkelijke balans tussen de klassieke SPU-benadering, elliptische aftasting en investering.

Geschikte toonarm en platenspeler

De SPU 1 E vraagt om een voor SPU geschikte toonarm met SME-bajonetaansluiting. Het aandrijfprincipe van de platenspeler is daarbij minder bepalend dan de arm: zowel een snaar-, direct-drive- als tussenwielaangedreven draaitafel kan een passende basis zijn.

Controleer of het contragewicht de complete toonkop kan uitbalanceren en of de effectieve armmassa past bij de compliantie. Ook overhang, montageafstand en armhoogte moeten kloppen. Door de geïntegreerde headshell kan het element niet zoals een los ½-inch-element in sleufgaten worden verschoven. Een passende bajonet alleen garandeert daarom geen goede combinatie.

Aansluiten op een MC-phonovoorversterker

Met een uitgangsspanning van 0,18 mV en een interne gelijkstroomweerstand van 2 Ω vraagt de SPU 1 E om een ruisarme MC-phonovoorversterker met voldoende versterking. Een passende instelling van versterking en belasting helpt de dynamiek en kleine muzikale details te behouden. Stel de naalddruk in op de aanbevolen 4 gram en besteed aandacht aan armhoogte en antiskating.

Technische specificaties

• Type: low-output Moving Coil (MC) stereo-element
• Modelaanduiding fabrikant: SPU #1 E
• Uitvoering: complete toonkop met geïntegreerde headshell
• Aansluiting: SME/bajonet, voor een geschikte SPU-toonarm
• Uitgangsspanning bij 1 kHz, 5 cm/sec: 0,18 mV
• Kanaalbalans bij 1 kHz: < 1,5 dB
• Kanaalscheiding bij 1 kHz: > 20 dB
• Frequentierespons: 20 Hz – 20 kHz, ±3 dB
• Aftastbaarheid bij 315 Hz en aanbevolen naalddruk: 60 µm
• Dynamische laterale compliantie: 10 µm/mN
• Naaldtype: getipte elliptische diamant
• Naaldradius (r/R): 8/18 µm
• Naalddrukbereik: 3–5 gram
• Aanbevolen naalddruk: 4 gram
• Aftasthoek: 20°
• Interne gelijkstroomweerstand: 2 Ω
• Aanbevolen belastingsweerstand volgens Ortofon-handleiding: > 10 Ω
• Spoeldraad: hoogzuiver zuurstofvrij koper (OFC)
• Behuizing: composiet van gemalen hout en hars
• Totaalgewicht volgens Ortofon: 28 gram
• Kleur: matzwart
• Benodigde versterking: geschikte MC-phonovoorversterker
• Leveringseenheid: per stuk, inclusief geïntegreerde headshell